hàm ý

hàm ý

Câu nói của anh ấy có hàm ý gì vậy?

Định nghĩa

  1. Danh từ:

    • Ý nghĩa được gửi gắm, ẩn chứa bên trong lời nói hoặc văn bản: "hàm ý" chỉ điều muốn nói một cách gián tiếp, không bộc lộ trực tiếp ra ngoài, đòi hỏi người nghe/người đọc phải suy nghĩ, suy luận mới hiểu được.

  2. Động từ:

    • Ẩn chứa, bao gồm một ý nghĩa nào đó bên trong: "hàm ý" diễn tả hành động của chủ thể (lời nói, câu văn, hành động) trong việc chứa đựng một thông điệp, ý nghĩa không nói ra trực tiếp.
Ví dụ sử dụng

  • Danh từ:

    • Câu nói của anh ấy có hàm ý gì vậy? (Ý nghĩa ẩn giấu trong câu nói của anh ấy là gì?)
    • Đoạn thơ này mang hàm ý sâu xa về tình yêu quê hương. (Đoạn thơ này chứa đựng ý nghĩa sâu xa, không nói thẳng ra, về tình yêu quê hương.)

  • Động từ:

    • Lời từ chối nhẹ nhàng của cô ấy hàm ý rằng cô không muốn tham gia. (Lời từ chối nhẹ nhàng của cô ấy ngụ ý/cho thấy rằng cô không muốn tham gia.)
    • Cái nhíu mày của ông chủ hàm ý sự không hài lòng. (Hành động nhíu mày của ông chủ biểu thị/cho thấy sự không hài lòng một cách gián tiếp.)
Các cách sử dụng nâng cao

  • "Đọc/ hiểu được hàm ý": nắm bắt được ý nghĩa thực sự, ý nghĩa ẩn giấu.

    • Người đọc tinh tế sẽ hiểu được hàm ý mà tác giả gửi gắm. (Người đọc tinh tế sẽ nắm bắt được ý nghĩa sâu xa mà tác giả muốn truyền tải.)

  • "Nói/ viết có hàm ý": diễn đạt một cách có chủ đích, mang ý nghĩa kín đáo, không nói thẳng.

    • Ông ấy thường nói có hàm ý, khiến người nghe phải suy nghĩ. (Ông ấy thường nói những lời ẩn ý, khiến người nghe phải cân nhắc, suy nghĩ.)
Biến thể và từ gần giống

  • Hàm ẩn (tính từ): có tính chất chứa đựng, ẩn giấu bên trong.

    • Một vẻ đẹp hàm ẩn. (Một vẻ đẹp tiềm ẩn, không lộ rõ.)

  • Hàm chứa (động từ): bao gồm, chứa đựng bên trong (thường dùng cho vật cụ thể hoặc ý nghĩa trừu tượng).

    • Bài viết hàm chứa nhiều triết lý sống. (Bài viết chứa đựng nhiều triết lý sống.)

  • Ngụ ý (động từ/ danh từ): có nghĩa rất gần, chỉ việc thông qua lời nói, cử chỉ để biểu đạt một ý khác.

    • Anh ta ngụ ý muốn nhờ tôi giúp đỡ. (Anh ta ám chỉ/cho thấy ý muốn nhờ tôi giúp đỡ.)
Từ đồng nghĩa
  • Ám chỉ: nói hoặc làm điều gì đó để gợi ý, khiến người khác liên tưởng đến một điều khác.
  • Ám thị: gợi ý một cách kín đáo (thường mang sắc thái tâm lý).
  • Dụng ý: ý định, mục đích được cố ý đặt vào (thường dùng trong văn chương, nghệ thuật).
Các cụm từ liên quan

  • Hàm ý châm biếm/ mỉa mai: ý nghĩa ẩn chứa nhằm chế giễu, phê phán một cách kín đáo.

    • Câu chuyện ngụ ngôn thường mang hàm ý châm biếm thói hư tật xấu. (Câu chuyện ngụ ngôn thường chứa đựng ý nghĩa chế giễu thói hư tật xấu một cách gián tiếp.)

  • Hàm ý tốt/ xấu: ý nghĩa ẩn giấu mang tính tích cực hoặc tiêu cực.

    • Đừng hiểu lầm, lời khuyên của cô ấy chỉ có hàm ý tốt. (Đừng hiểu sai, lời khuyên của cô ấy chỉ mang ý tốt mà thôi.)
Thành ngữ liên quan
  • "Ý tại ngôn ngoại": ý ở ngoài lời. Thành ngữ này diễn tả chính xác khái niệm "hàm ý" - ý nghĩa thực sự nằm ở phía sau, vượt ra ngoài những từ ngữ được nói ra.
    • Thơ ca cổ điển thường đạt đến cảnh giới "ý tại ngôn ngoại". (Thơ ca cổ điển thường đạt đến mức độ ý nghĩa nằm ngoài lời thơ, đòi hỏi sự suy ngẫm.)

Từ chứa "hàm ý"